و اين سخن ملكه عفّت را براى آن حضرت ثابت مىكند . 5 - ابن عباس گويد ( 1 ) : در ذى قار بر امير مؤمنان عليه السلام وارد شدم در حالى كه او كفش خود را وصله مىزد . پس به من فرمود : اين كفش چه قدر مىارزد عرض كردم : قيمتى ندارد . فرمود : به خدا سوگند اين كفش در پيش من محبوبتر از فرمانروايى بر شماست مگر اين كه حقّى را به پا دارم يا جلو باطل و ناحقّى را بگيرم . لازمهء اين گفتار و كردار آن است كه آن بزرگوار از خواسته هاى فانى دنيا روى گردانده ( به آن توجهى نداشته ) مگر زمانى كه اين امور دنيوى به كارهاى خير هميشگى و ماندنى منتهى شود و آن عين عفّت و پاكدامنى مىباشد . 6 - پيامبر ( ص ) براى على عليه السلام دعا كرد : بار خدايا حق را به سويى بچرخان كه على ( ع ) بدان سو مىچرخد ( حق را داير مدار وجود على قرار بده ) و هر كه حق ملازم با طبيعت حركاتش باشد . محال است كه باطل ملازم او باشد زيرا محال است كه يك طبيعت دو لازم متضادّ و مختلف داشته باشد . پس قطعا محال است كه على عليه السلام پيرو هواى خويش باشد . و معناى عفّت همين است . و اين اندازه كه ( بر شمرديم ) قطره اى از درياى آگاهيهايى است كه داريم بر اين كه ملكه عفّت ملازم آن وجود مقدس مىباشد ، و خلاصه ، سخن گفتن در اثبات اين ملكه براى على عليه السلام شبيه به استدلال كردن در امر ضرورى و روشن است كه هيچ نيازى به استدلال ندارد . سومين كمال از كمالات على عليه السلام شجاعت است . شجاع بودن على عليه السلام روشن و بديهى است تا آن جا كه به صورت مبالغه در بارهء مردى كه شجاع است ضرب المثل شده است ( شجاعت هر شجاعى را به شجاعت او مثل مىزنند ) و چون دانستى كه اين سه صفت اصل و ريشه اى ، به كاملترين وجه ممكن براى على عليه السلام ثابت است و نيز ثابت شد كه اين سه صفت مستلزم داشتن فضيلت عدالت است . خواهى دانست كه صفت عدالت به صورتى كاملتر از آنچه در باقى مردم است براى آن حضرت ثابت است . اين سخن را گفتار پيامبر ( ص ) ثابت مىكند كه فرمود : على عليه السلام در قضاوت برترين شماست . و قضاوت نياز به عدالت دارد و مشروط به آن مىباشد . امّا در مورد انواع اين فضايل : اگر منصف باشى و مقام آن حضرت ( ع ) را در نظر بگيرى

--> ( 1 ) شرح اين سخنان در شرح نهج البلاغه ابن ميثم چاپ اوّل صفحه 149 و به شرح ابن ابى الحديد جلد اوّل چاپ مصر صفحه 176 مىباشد .